SZKOŁA PODSTAWOWA NR 9

IM. DOKTORA FRANCISZKA WITASZKA W POZNANIU

Szkoła Ucząca Się


SZKOŁA UCZĄCA SIĘ  (SUS)SUS

 


W roku szkolnym 2007/2008 decyzją Dyrektora szkoły przystąpiliśmy, w ramach programu pilotażowego CEO, do programu SUS - OK. Uczestniczyliśmy w wielu szkoleniach, panelach innych szkół, realizowaliśmy liczne zadania, aby zdobyć certyfikat Szkoły Uczącej Się.


Co to jest CEO, SUS-OK?

CEO– nazwa organizacji Centrum Edukacji Obywatelskiej  z siedzibą w Warszawie.
SUS-OK –   Szkoła ucząca się – Ocenianie kształtujące to nazwa programu prowadzonego przez CEO w Warszawie. Doświadczenia CEO we wprowadzaniu oceniania kształtującego w Polsce sięgają 2002 roku. Organizacja ściśle współpracuje z Polsko-Amerykańską Fundacją Wolności.
Program Szkoła ucząca się (SUS) adresowany jest do szkół odważnych i otwartych na poprawę jakości swojej pracy, dla szkół, które potrafią się jej wnikliwie przyglądać, poddawać ją refleksji i szukać efektywnych rozwiązań swoich problemów.
Program Szkoła ucząca się ma na celu pomoc szkołom w poprawie jakości ich pracy. Przede wszystkim – poprzez stosowanie oceniania kształtującego, które pozwala lepiej, ciekawiej uczyć i – jak wykazały badania edukacyjne – jest jedną z najbardziej efektywnych strategii, prowadzących do osiągania wysokich wyników nauczania.
OK - Ocenianie kształtujące to program dla nauczycieli poszukujących metod nauczania i oceniania, które pomagają uczniom uczyć się.

Ocenianie kształtujące:
•    jest ściśle powiązane ze skutecznym planowaniem,
•    uwzględnia to, w jaki sposób uczniowie się uczą,
•    jest istotne podczas realizacji całego procesu dydaktycznego - od planowania po końcową ocenę osiągnięć,
•    jest zgodne z najlepszymi zasadami dydaktyki,
•    buduje indywidualne relacje nauczyciel - uczeń,
•    wpływa na motywację ucznia,
•    wymaga - już na etapie planowania - precyzyjnego określenia kryteriów sukcesu –na co będę zwracał uwagę (NaCoBeZu),
•    daje uczniom konstruktywne wskazówki, jak mogą poprawić swoją pracę i w jaki sposób mogą się rozwijać,
•    uczy oceny koleżeńskiej i samooceny,
•    jest właściwe na każdym etapie kształcenia i w stosunku do każdego ucznia - niezależnie od jego poziomu osiągnięć.




Dziesięć zasad oceniania kształtującego


Zasada 1
Ocenianie kształtujące powinno być powiązane z dobrym planowaniem nauczania i uczenia się.
Nauczyciel planując lekcję, przede wszystkim określa jej cele i kryteria oceniania. Przekazuje je uczniom i ściśle się do nich stosuje. Zaplanowany jest również sposób przekazywania uczniom informacji zwrotnej na temat ich pracy. Informacja ta zawiera cztery elementy:
•    co uczeń zrobił dobrze,
•    co należy poprawić,
•    jak należy poprawić,
•    wskazówki, jak uczeń ma się daje rozwijać.
Taka informacja pomaga uczniowi uczyć się i pozwala mu być aktywnym i odpowiedzialnym uczestnikiem własnego procesu uczenia się.

Zasada 2
Ocenianie kształtujące koncentruje się na tym, w jaki sposób uczniowie się uczą.
Nauczyciel uzyskuje od uczniów informację na temat tego, co pomaga im się uczyć i planuje lekcje z uwzględnieniem tych informacji. Uczniowie są równie świadomi tego, czego, jak i tego, jak się uczą. I nauczyciel i uczniowie koncentrują się na procesie, a nie na samym wyniku końcowym.

Zasada 3
Ocenianie kształtujące jest istotne podczas realizacji całego procesu dydaktycznego – od planowania po ocenę osiągnięć.
Informacja zwrotna - przekazywana uczniom przez nauczyciela - jest stałym elementem procesu nauczania. Dzięki niej uczniowie mogą na bieżąco poprawiać i doskonalić swoją pracę i - w konsekwencji - osiągają lepsze efekty i wyniki nauczania.

Zasada 4
Ocenianie kształtujące jest zgodne z najlepszymi zasadami dydaktyki.
Nauczyciel stosujący ocenianie kształtujące planuje, obserwuje proces uczenia się, analizuje i interpretuje uzyskane informacje o przebiegu procesu i jego wynikach, przekazuje uczniom informację zwrotną dotyczącą ich pracy i osiągnięć. Uczy również uczniów samooceny i oceny koleżeńskiej. To niezbędne umiejętności skutecznego nauczania.

Zasada 5
Ocenianie kształtujące buduje indywidualne relacje nauczyciela z uczniem.
Nauczyciel zdaje sobie sprawę, jaki wpływ na ucznia, jego wiarę we własne siły i zapał mają przekazywane przez niego komentarze, oceny i opinie. Informacje zwrotne kierowane do ucznia mają charakter indywidualny, są konstruktywne i dotyczą nie osoby, lecz rezultatów jej pracy. Dzięki stosowaniu oceniania kształtującego nauczyciel zawiera z uczniem indywidualny kontrakt, który pomaga mu się uczyć.

Zasada 6
Ocenianie kształtujące motywuje uczniów do nauki.
Wbrew obiegowym sądom porównywanie osiągnięć poszczególnych uczniów z osiągnięciami ich kolegów oraz tworzenie wszelkiego rodzaju rankingów nie motywuje, lecz często zniechęca do uczenia się. Ocenianie skupiające się na postępach i osiągnięciach, a nie na podkreślaniu niepowodzeń, zachęca uczniów do nauki. Ocenianie chroni autonomię ucznia, dostarcza mu konstruktywnej informacji zwrotnej, w efekcie - ułatwia mu kierowanie własną nauką.

Zasada 7
Ocenianie kształtujące wymaga już na etapie planowania precyzyjnego określenia kryteriów sukcesu (nacobezu).
Nauczyciel planuje kryteria sukcesu i przekazuje je uczniom.  Dotyczą one każdej szkolnej aktywności. Są podawane do każdej lekcji, sprawdzianu, pracy domowej i pracy podczas lekcji. Kryteria sukcesu powinny być podane w języku zrozumiałym dla ucznia tak, aby mogły służyć też samoocenie i ocenie koleżeńskiej. Nauczyciel oceniając pracę ucznia, konsekwentnie zwraca uwagę tylko na nacobezu, czyli na to, co wcześniej ustalił z uczniami.

Zasada 8
Uczniowie otrzymują konstruktywne wskazówki, jak mogą poprawić swoją pracę i w jaki sposób mogą się rozwijać,
Uczniom potrzebne są informacje i wskazówki, by mogli zaplanować następny krok w uczeniu się. Nauczyciel wskazuje silne strony ucznia i doradza, jak je rozwijać; wyraźnie i konstruktywnie informuje o stronach słabych i o tym, jak można je eliminować; stwarza uczniom możliwość poprawienia własnej pracy.

Zasada 9
Ocenianie kształtujące powinno rozwijać uczniowską zdolność do samooceny tak, by służyło refleksji i samodzielnemu decydowaniu o własnej nauce.
Samodzielny uczeń potrafi kształtować swój proces uczenia się: zdobywać nowe umiejętności i wiedzę oraz zaplanować dalsze etapy nauki. Droga do samodzielności prowadzi przez rozwijanie umiejętności samooceny. Nauczyciel zachęca do niej i wyposaża u cznia w stosowne umiejętności.

Zasada 10
Ocenianie kształtujące jest właściwe na każdym etapie kształcenia i w stosunku do każdego ucznia, niezależnie od jego poziomu osiągnięć.
Ocenianie kształtujące można stosować na wszystkich polach nauczania - począwszy od nauczania początkowego aż do nauki na wyższej uczelni. Nauczyciel zauważa i docenia osiągnięcia uczniów i umożliwia każdemu z nich osiągnięcia na najwyższym dostępnym dla niego poziomie.

Dlaczego przystąpiliśmy do programu?
•    chcemy się rozwijać,
•    poszukiwać nowych rozwiązań metodycznych,
•    chcemy skuteczniej uczyć i efektywnie rozwiązywać problemy
•    chcemy podnosić wyniki w sprawdzianie po klasie 6,
•    doskonalić się poprzez współpracę z innymi szkołami, nauczycielami,
•    poszukiwać nowych kontaktów,
•    dzielić się i korzystać z  pomysłów dobrej praktyki nauczycielskiej, dyrektorskiej.





O panelu koleżeńskim


Panel koleżeński jest ostatnim krokiem na drodze do uzyskania tytułu Szkoły uczącej się oraz okazją do zaprezentowania działań szkoły innym szkołom, a także poddania się ich życzliwej krytyce.
Panel koleżeński to jednodniowa wizyta nauczycieli szkół należących do  programu SUS-OK, w trakcie której ocenia się pracę szkoły.

 

 

Realizacja programu w naszej szkole

- ścieżka szkoleniowa "Doskonalenie metod nauczania i oceniania" (SUS-OK)

(sprawozdanie)

Szkoła Podstawowa nr 9 w Poznaniu, w roku szkolnym 2007/2008 przystąpiła do pilotażowego programu Centrum Edukacji Obywatelskiej „Dobrze uczyć i oceniać w szkole samorządowej”, którego głównym celem było zapoznanie z ideą i zasadami oceniania kształtującego oraz wprowadzanie tego sposobu oceniania w codziennej pracy ucznia, nauczyciela oraz rodziców.

Realizacja programu przebiegała w kilku etapach: pierwszy z nich polegał na udziale dyrektora szkoły w szkoleniu i podjęciu decyzji o przystąpieniu do inicjatywy. Szkoła otrzymała merytoryczną opiekę nad wprowadzaniem OK - odbył się cykl szkoleń, które pozwoliły radzie pedagogicznej, przy pomocy materiałów szkoleniowych, wprowadzać OK w różnym zakresie i na różnych przedmiotach. W lutym 2008 r. w szkole zorganizowane zostało Forum Samorządowe z udziałem przedstawicieli władz samorządowych, przedstawicieli Kuratorium Oświaty w Poznaniu, przedstawicieli rad rodziców, nauczycieli i Poradni Psychologiczno- Pedagogicznych dzielnicy Grunwald.

 

 

 

Nauczyciele wykonywali zadania wynikające z uczestnictwa w programie. O podjętych działaniach na początku roku szkolnego 2007/2008 poinformowani zostali uczniowie oraz ich rodzice, którzy mogli wyrazić własną opinię na temat wprowadzanego programu.
Ponadto grupa nauczycieli uczestniczyła w kursie internetowym „ Lider oceniania kształtującego w szkole”. W trakcie trwania kursu nauczyciele-uczestnicy organizowali spotkania rad pedagogicznych, na których zapoznawali nauczycieli z poszczególnymi modułami i materiałami szkoleniowymi.
Wyznaczeni nauczyciele uczestniczyli również w dwudniowych szkoleniach dotyczących oceniania kształtującego oraz procedury SUS, a następnie na spotkaniach z radą pedagogiczną przekazali najistotniejsze informacje i materiały szkoleniowe. Szkolenia te były szczególnie ważne ze względu na uczestnictwo nauczycieli z całego województwa wielkopolskiego. Stały się doskonałą okazją do wymiany doświadczeń i wyciągnięcie wniosków do własnej pracy.
Przeprowadzone zostały także lekcje koleżeńskie z zastosowaniem elementów OK.

W maju 2008 r. odbyło się szkolenie: „Podsumowanie szkolnych doświadczeń z OK w ramach programu pilotażowego „Dobrze uczyć i oceniać w szkole samorządowej”. Szkolenie to podsumowało całoroczną pracę i realizację I modułu programu.
Nauczyciele w zdecydowanej większość stwierdzili, że ten sposób oceniania pomaga uczniom uczyć się; motywuje ich do pracy i pomaga w osiąganiu lepszych wyników w nauce.

W roku szkolnym 2008/2009 przystąpiono do II modułu programu.
Jego realizacja przebiegała w kilku etapach i zakładała wykonanie wytyczonych zadań.
Na początku roku szkolnego 2008/2009 dyrektor szkoły wyznaczyła nauczyciela - koordynatora działań związanych z realizacją programu na terenie szkoły, powołała zespoły zadaniowe w celu planowania działań i określenie sposobów ich skuteczności oraz skierowała dwóch nauczycieli, na całoroczny kursi internetowy„ Jak motywować uczniów do pracy” w ramach programu pilotażowego CEO.
W październiku i listopadzie 2008 r. wyznaczeni nauczyciele brali udział w dwudniowych szkoleniach organizowanych przez CEO: „Profil szkoły - samoocena pracy szkoły” oraz „Procedura SUS w szkole”, którzy następnie na spotkaniach z radą pedagogiczną przekazali najistotniejsze informacje, poparte prezentacją multimedialną i materiałami szkoleniowymi dla każdego nauczyciela SP 9. Szkolenia ponownie okazały się szczególnie ważne ze względu na uczestnictwo nauczycieli z całego województwa wielkopolskiego, co stanowiło doskonałą okazją do wymiany doświadczeń i wyciągnięcie wniosków do dalszej pracy w macierzystych szkołach oraz wnikliwą analizę zagadnienia, wyjaśnienie specyfiki zadania, jakim było przygotowanie i przeprowadzenie samooceny pracy szkoły.

Samoocena pracy szkoły - „Profil szkoły” - to wewnętrzne badanie pracy szkoły, służące planowaniu zmian. Główny cel tej metody to zachęcenie społeczności szkolnej do rozmów na temat:
•    jaka jest nasza szkoła w różnych obszarach i jakie mamy na to dowody?
•    co w pracy szkoły jest ważne dla naszej grupy odniesienia (uczniowie, nauczyciele, rodzice, obsługa szkoły)?
•    „co widać” z naszego punktu widzenia?
•    jakie są mocne strony i problemy naszej szkoły?
Zgodnie z zaleceniami odbywało się ono w kilku etapach; najpierw badanie przeprowadzone zostało w czterech niezależnych grupach: rodzice, uczniowie, pracownicy niepedagogiczni szkoły i nauczyciele. 12 i 13 listopada 2008 r. każda z grup, w oparciu o materiały szkoleniowe, wykonała własny profil.
Na podstawie ich analizy dyrektor szkoły sporządziła jeden profil z zaznaczeniem wyników badania każdej z grup.
20 listopada 2008 r. w Szkole Podstawowej nr 9 odbyło się spotkanie panelowe z udziałem przedstawicieli rodziców, uczniów, pracowników niepedagogicznych szkoły i nauczycieli. Dzięki badaniu, przeprowadzonej dyskusji, zgłaszanym uwagom i obserwacjom szkoła uzyskała rzetelną diagnozę wybranych obszarów swojej pracy, która pozwoliła określić mocne strony szkoły oraz obszary, które wymagają zmiany; pozwoliło na pogłębione spojrzenie na szkołę, dzięki wykorzystaniu różnych punktów widzenia oraz wyłonienie jej mocnych stron i problemów.
Ocena pracy szkoły została wykorzystana do planowania pracy w szkole, w różnych jej obszarach.
Plany sporządzone w ten sposób mogły liczyć na akceptację i zaangażowanie całej społeczności szkolnej oraz rodziców.

Rok szkolny 2009/2010 to realizacja III modułu programu Szkoła ucząca się – Panel koleżeński.

Zaplanowany cykl konsultacji z Mentorem, szkolenie „Przygotowanie do panelu koleżeńskiego” wewnątrzszkolne szkolenie „Przygotowanie do panelu koleżeńskiego” oraz udział nauczycieli naszej szkoły w Panelach koleżeńskich innych szkół województwa wielkopolskiego pomogły nam  w ubieganiu się o tytułu Szkoły uczącej się .
Następny etap działań polegał na opracowaniu raportu, który trafił  do RAJ-u, czyli Rady Jakości. Pozytywna jego ocena pozwoli  nam w roku szkolnym 2010/2011, zorganizować całodniową wizytę „panelistów” – nauczycieli szkół SUS w Szkole Podstawowej nr 9.
Spotkanie to zwane Panelem koleżeńskim będzie świetną okazją do zweryfikowania naszych działań, a także  okazją do zaprezentowania działań szkoły innym członkom Klubu SUS, promocją szkoły, środowiska i regionu.

Warunki, jakie musi spełnić szkoła przystępująca do panelu po raz pierwszy:

•    Szkoła ukończyła dwa moduły programu szkoleniowego "Doskonalenie metod nauczania i oceniania" (SUS-OK) lub "Doskonalenie pracy szkoły uczącej się" (SUS).
•    Szkoła pracuje zgodnie z procedurą SUS.
•    Szkoła opisała pracę nad przynajmniej dwoma celami w raporcie z działań szkoły. Jeden z celów musi być związany z ocenianiem kształtującym (szkoły, które ukończyły ścieżkę SUS-OK) lub być z działu „Efekty kształcenia i wychowania” (szkoły, które ukończyły ścieżkę SUS). Główne działania opisane w raporcie powinny odbyć się nie dawniej niż 2 lata przed planowanym panelem. Raport z działań musi być napisany zgodnie z wymaganiami CEO .
•    Przedstawiciele szkoły uczestniczyli w przynajmniej dwóch panelach w innych szkołach.
•    Szkoła współpracuje z innymi szkołami SUS- owskimi - uczestniczy w szkoleniach, spotkaniach regionalnych, konferencjach, pracuje w ramach sieci szkół itp.
•    Szkoła przystąpiła do III modułu: Panel koleżeński  i przedstawiciele szkoły wzięli udział w szkoleniu „Przygotowanie do panelu koleżeńskiego”, co najmniej 4 miesiące, a co najwyżej 3 lata przed planowanym terminem panelu (jeśli minęło więcej czasu, szkolenie trzeba powtórzyć).
•    Szkoła przedstawiła raport z działań szkoły do oceny przez Radę Jakości SUS i otrzymała jej rekomendację. W przypadku warunkowego otrzymania oceny pozytywnej, szkoła jest zobowiązana poprawić raport zgodnie ze wskazówkami recenzentów. Panel koleżeński powinien być zorganizowany w ciągu 8 miesięcy od otrzymania decyzji Rady Jakości. W przypadku oceny negatywnej szkoła może wysłać nowy raport do oceny najwcześniej po roku.

 

 

PANEL KOLEŻEŃSKI

11 maja 2012 r. w naszej szkole odbył się PANEL KOLEŻEŃSKI z udziałem zaproszonych gości.
Panel koleżeński jest ostatnim krokiem na drodze do uzyskania tytułu  Szkoły uczącej się oraz okazją do zaprezentowania działań szkoły innym szkołom, a także poddania się ich życzliwej krytyce.
W Panelu udział wzięli zaproszeni rodzice, nauczyciele,uczniowie oraz nauczyciele  ze szkół w Krotoszynie, Lubięcinie, Sokołowie Podlaskim, Witnicy oraz Poznaniu, którzy wyrazili chęć uczestniczenia w uroczystości.
Uczestnicy mieli okazję obserwować lekcje z zastosowaniem Oceniania Kształtującego, prowadzone przez nauczycieli SP9 oraz zapoznać się z szeregiem działań i osiągnięć szkoły wynikających z realizacji programu „Dobrze uczyć i oceniać w szkole samorządowej”.
Z ogromna satysfakcją przyjęliśmy słowa uznania, jakie skierowali pod adresem pani dyrektor mgr A. Kicińskiej i wicedyrektor mgr M. Berlik, nauczycieli, pracowników szkoły, uczniów oraz rodziców wszyscy uczestnicy spotkania.

Szkoła Podstawowa nr 9, jako jedyna w Poznaniu, otrzymała z rąk przedstawiciela Centrum Edukacji Obywatelskiej, z siedzibą w Warszawie, naszej moderator,  pani Ewy Borgosz, zaszczytny tytuł   Szkoły Uczącej Się.

Z przyjemnością,  na stronie internetowej CEO, w relacjach z paneli, przeczytaliśmy spostrzeżenia gosci - panelistów: kliknij

 

Zmień kontrast